تنبلی تخمدان یا سندرم تخمدان پلی کیستیک

تنبلي تخمدان يا تخمدان پلی کیستیک، بیماری است که امروزه گریبانگیر بسیاری از دختران جوان شده است. تخمدان پلي­ كيستيك(تنبلي تخمدان) يكي از شايع­ترين بيماري­هاي آندوكرين هست كه باعث نازايي در سن بلوغ مي­ شود.

تنبلی تخمدان یا سندرم تخمدان پلی کیستیک(Polycystic ovary syndrome) چیست؟

سندروم تخمدان پلی کیستیک (PCOS) وضعیتی است که به علت اختلال در سیستم درون ریز، سطح هورمون های جنسی و متابولیسم بدن به وجود می آید. در نتیجه، تخمک درون تخمدان، بالغ نمی شود و تخمک گذاری اتفاق نمی افتد و باعث ایجاد کیست­ هایی در تخمدان می شوند.

این مشکل به دلیل تغییراتی در ساخت‌وساز هورمون‌های داخل تخمدان و مسایل آنزیمی که سبب می‌شود میزان این هورمون‌ها بالا برود، رخ می‌دهد. در این سندرم سطح هورمون هاي زنانه (نظیر استروژن، پروژسترون، LH  و FSH) دچار عدم تعادل شده و باعث افزايش هورمون هاي مردانه (آندروژن ها) و هورمون انسولین می گردد.

علل سندرم تخمدان پلی کیستيک چیست؟

تخمدان پلي كيستيك

تخمدان پلي كيستيك

در این بیماران، کارکرد تخمدانها طبیعی نیست و هورمون  تستوسترون  بیش از حد تولید می کنند. تستوسترون هورمون مردانه است ولی در زنان نیز وجود دارد. بصورت طبیعی، تخمدان زنان مقادیر اندکی از آنرا ترشح می کنند ولی در سندرم تخمدان پلی کیستیک تولید آن افزایش می یابد.

در تخمدان ها بخشهايی به نام فوليکول وجود دارد که تخمک ها درون این فوليکول ها قرار می گیرند. طی یک سیکل قاعدگی فوليکول ترکیده شده و تخمک بلوغ یافته از آن آزاد مي شود. جهت بارور شدن (لقاح) تخمک آزاد شده در لوله های تخمک بر (فالوپ) حرکت می کند. در خانم ها مبتلا به PCOS فوليکول های نارسيده به هم می پيوندند و توده های بزرگتر (کيست) می سازند. از طرف دیگر تخمک های به بلوغ رسیده موجود در فوليکول ها نمی توانند از فوليکول آزاد شود. آزاد نشدن تخمک باعث ناباروری می شود.

حدود یکبار در ماه، تخمدان زنان ساختمانی را می سازد که تخمک نارس یا فولیکول نام دارد. همچنان که فولیکول رشد می کند، هورمون آزاد می کند، سپس تخمک رسیده را آزاد می کند، به این روند تخمک گذاری می گویند. ولی در زنان مبتلاء به سندرم تخمدان پلی کیستیک، تخمدانها به جای تولید یک تخمک رسیده، تعداد زیادی فولیکول ریز می سازند، تعادل هورمون ها بهم می خورد، تخمک گذاری ماهانه آنطور که انتطار می رود اتفاق نمی افتد.

علائم سندروم تخمدان پلی کیستیک:

  • بی نظمی و کاهش سیکل های قاعدگی
  • مشکلات ناباروری
  • موهای زاید (هيرسوتيسم) در صورت، سينه و شکم
  • طاسی یا کم پشت شدن موهای سر با الگوی مردانه
  • آکنه (جوش صورت)، پوست چرب يا شوره ی سر
  • چاقی یا اضافه وزن

تشخیص سندرم تخمدان پلی کیستیک چگونه است؟

جهت تشخیص پلي­ كيستيك روش مشخص و اختصاصی وجود ندارد و تشخیص آن بر اساس علائم باليني و سونوگرافی داده می شود. آزمایش خون برای بارداری و آزمايشات هورموني (هورمون پرولاکتین، هورمون تحریک کننده تیروئید (TSH) و هورمون تحریک کننده فولیکول (FSH) نیز توصیه می شود. وجود علايمي مانند نامنظم بودن سیکل قاعدگی، موی زاید، جوش صورت و ریزش مو با الگوی مردانه از جمله معیارهای تشخیص سندرم تخمدان پلی کیستیک محسوب می شود.

چه زمانی باید برای درمان تخمدان پلی کیستیک به پزشک مراجعه کرد؟

تخمدان پلی کیستیک در صورت درمان نشدن می تواند به صورت بلند مدت عوارض بد و ناخوشایندی به همراه داشته باشد از این رو تشخیص و درمان زودهنگام آن حائز اهمیت می باشد، عوارضی همچون دیابت نوع ۲، فشار خون بالا و حتی بیماری‌های قلبی و سکته. اگر قاعدگی‌های نامنظم مثل تأخیر در قاعدگی یا قطع آن و موهای زاید روی بدن یا صورت یا آکنه دارید با پزشک خود مشورت کنید. تا تحت نظر وی مورد آزمایش و در صورت تأیید تخمدان پلی کیستیک تحت درمان قرار بگیرید.

ارسال یک پاسخ